Programma 15 mei 2009
David de Jong, orgel
m.m.v. leden van Vrouwenkoor Den Ham o.l.v. Rolf Drost
Orgelconcert in het kader van het vijfhonderdste geboortejaar van Johannes Calvijn.
1a. Orgel: Fantasie en fuga in kerkstijl over Psalm 68 (Jacob Bijster)
1b. Koor: Es sind doch selig alle, die (Greiter)
1b. Orgel: O Mensch bewein dein Sünde gross (Bach, Orgelbüchlein)
2. Korte lezing
3a. Orgel: Wet des Heren (Sweelinck)
3b. Orgel: Wenn wir in höchsten Nöten sein (Helmut Walcha)
4a. Koor: Dat op uw klacht de hemel scheure (Ps.20:1, berijming 1773)
4b. Koor: Kyrie cunctipotens
4c. Orgel: Monnik aan zee, voor orgel vierhandig (David de Jong)
5a. Koor: O Herre Gott begnade mich (Greiter)
5b. Orgel: O Herre Gott, begnade mich (Franz Tunder)
5c. Orgel: Psalm 91 (Psalmen voor orgel, Cor Kee)
6a. Koor: Ps.146:1,2, berijming 1773, op de melodie van: Halleluja, Gott zu loben)
6b. Samenzang: Ps.146:3,8 (idem)
6c. Orgel: Halleluja, Gott zu loben (Reger)
Toelichting:
De melodieën van Ps.68 en 91 stammen uit Calvijns eerste Psalmboekje: Avlcvns pseaulmes et cantiques mys en chant, Straatsburg 1539. 68 en 91 zijn bewerkingen van Duitse melodieën, waarvan ik ook een bewerking laat horen. (Om het nog wat ingewikkelder te maken: In het psalmboekje uit 1539 kwam Ps.68 nog niet voor, maar 36 wel. Calvijn gebruikte daarbij een melodie van Matthias Greiter, die door Greiter geschreven was voor zijn berijming van Psalm 119. In de calvinistische traiditie is deze meldie beland bij Ps.36/68 en in de lutherse bij O Mensch bewein...) Bij de wet des Heren ligt het weer omgekeerd: die melodie is in de lutherse liturgie overgenomen en bewerkt. Ook die beide versies laat ik horen.
De melodie van Psalm 20 is weer afgeleid van het Gregoriaanse Kyrie cunctipotens. In mijn stuk Monnik aan zee worden beide melodie door elkaar gebruikt.
Het gezang Halleluia, Gott zu loben is een vertaling in het Duits van de oude berijming van Psalm 146, voorzien van een nieuwe melodie. De link met Calvijn ligt hier dus niet in de melodie, maar in de tekst.